6 Adımda Para Politikası Faizi Nedir?

Politika faizi ekonomi ile ilgilenen veya bir şekilde yolu düşen kişilerin sıkça duyduğu bir ifadedir. Politika faizinin tam olarak anlaşılabilmesi için öncelikle faizin ne anlama geldiğini bilmemiz gerekiyor. Bu makalemizde sizlere politika faizinin ne anlama geldiğini sizlere sunacağız. İşte detaylar…

1. Genel Olarak Faiz Nedir?

Faiz kavramı iki faklı anlamı ifade etse de uzmanlar tarafından aynı sonuca ulaştıran genel sonucu ifade etmektedir. Bu durumda faizi ilk anlamıyla ifade etmek gerekirse; borç anlaşmasını içeren bir durumdan satış sonucu elde ettiğimiz gelirin oranı şeklinde söyleyebiliriz. İkinci anlam olarak ifadesi ise; sisteme üretim amacıyla girdi olarak konulan sermayenin getirdiği değerin oranıdır diyebiliriz. Bankanın borç anlaşması olarak müşteriye sağladığı kredinin faizini bu anlamlarla değerlendirebiliriz. Bu iki durumda uzmanlar açısından faizi ifade eden temel kavramlardır.

2. Politika Faizi Nedir?

 Merkez Bankası paranın miktarı, piyasası veya faiz oranı gibi uygulamaları kontrol edebiliyor. Bu kapsamda paranın arzının yanı sıra para faizini kontrol altına almayı amaçladığında yapılan uygulamaya politika faizi adı veriliyor.

Para politikası sayesinde paraya duyulan talep, kısa süreli faiz oranları ya da kurlar vb. enflasyon üzerinde etkili olan değişimleri kontrol altına almak amaçlanır.

Politika faizi isminden de anlaşılacağı gibi belirli bir politika kapsamında karşılaşılan durumlara göre faiz oranında yapılan değişimlerdir. Politika faizi en genel anlamıyla Merkez Bankası tarafından her hafta belirlenen bir orandır. Vadeli olarak repo ihale faiz oranı şeklinde ifade ediliyor. Bu faiz oranı sayesinde Merkez Bankası bankalar için repo isteklerini karşılar. Bankaların elinde bulunan bonolar ve tahviller teminat olarak verilip Merkez Bankasından para alırlar ve bu sayede repo yaparlar. Bu sayede bankalara fon sağlanmış oluyor. Dolayısıyla halk arasındaki ifadesiyle faiz paranın değeridir şeklinde ifade edebiliriz. Politika faizinin açıklanması ise bir yıllık sürede aylık periyodlar şeklinde, Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısında ifade edilir.  

3. Genişletici Para Politikası Nedir?

Para politikası bazı durumlarda genişletici veya daraltıcı para politikası şeklinde ifade edilir. Bu kapsamda Genişletici Para Politikası dediğimiz durum ekonomi içerisinde para arzının toplamının azaltılması gerektiğini ifade etmektedir. Bu durum çoğu zaman ekonomik durgunluk yani resesyon dönemlerinde görülmektedir.

4. Genişletici Para Politikasının Amacı

Genişletici Para Politikasının amacı ise resesyon dönemlerinde açığa çıkan işsizliği azaltmaktır. Çünkü bu dönemlerde paraya olan talep artacağı için paranın fiyatı yani faiz oranı düşeceği ön görülmektedir. Bu nedenle resesyon dönemlerinde Genişletici Para Politikası uygulanmaktadır.

5. Daraltıcı Para Politikası Nedir?

Daraltıcı Para Politikası para arzındaki düşüşle doğrudan ilgili bir kavramdır. Genel olarak amacı enflasyonu düşürmektir. Çünkü enflasyon artış dönemlerinde paraya olan talebin azalacağı ve bu azalmanın da paranın değerini ifade eden faizi arttıracağı belirtilmektedir. Bu durum beraberinde marjinal tasarruf adı verilen bir uygulananın artmasına neden olmaktadır. Dolayısıyla Daraltıcı Para Politikası dönemlerinde enflasyonu düşürmek hedeflenmektedir.

6. Para Politikası Paranın Uluslararası Değerini Etkiler

 Para Politikasının belirlenmesiyle Merkez Bankası paranın değerini etkileyen kararlar alabiliyor. Bu kapsamda paranın değerinin yükseltilmesi diğer bir ifadeyle Politika Faizini arttırması, o ülkenin parasının diğer ülkelerin parasının karşısında değerlenmesini sağlamaktadır. Politika Faizinin düşürülmesi ise tam tersi etki yaparak paranın diğer ülkelerin parası karşısında değer kaybetmesine yol açmaktadır. Tabi ki bu politikalar ülkelerin menfaatlerine göre şekillenmektedir. Ülkelerin para değerini azaltması mantıksız gelse de uzun vadede yapılan çalışmalar sonucu zorunluluk olarak ülkelerin karşısına çıkabiliyor.

Bu makalemizde sizlere Para Politikası ve bu politikayı ifade eden kavramları ve politika faizi hakkında genel bilgileri anlattık. Her ne kadar Para Politikası bizlere yabancı gelse de, bireyden tolum geneline kadar herkesi etkileyen bir durumdur. Sizler de Para Politikası hakkında görüşlerinizi yorumlar kısmında ifade edebilirsiniz.

Cevap bırakın